Meer over Kerkvoogd

Workshop kerkvoogdijdag 2011

Het eerste deel van de workshop werd gepresenteerd door bouwcommissielid, dhr. K. Huls, oud-architect te Staphorst. Hij memoreert de ontstane situatie van 1 mei 2004, hetwelk voor een aantal gemeenten aanleiding is geweest om uit te zien naar een nieuw kerkgebouw, of een bestaand gebouw te verbouwen tot een kerkgebouw waar de zondagse en doordeweekse samenkomsten gehouden konden worden.

Dit had tot gevolg dat er door verschillende gemeenten regelmatig vragen, van bouwtechnische aard, werden gesteld aan het kerkelijk bureau. Vandaar dat door het kerkelijk bureau destijds in een beperkte vorm een bouwcommissie is ingesteld. Deze commissie heeft in een aantal verschillende zaken kunnen adviseren.

De  onbekendheid van de bouwcommissie is wellicht de aanleiding geweest dat deze commissie de laatste tijd wat aan het gezicht onttrokken was. Vandaar dat het kerkelijk bureau vorig jaar de bouwcommissie heeft uitgebreid met een aantal leden. Om gemeenten zo breed mogelijk van dienst te kunnen zijn is bij de samenstelling van de commissie gelet  op de verschillende achtergronden en expertises, te weten: een architect, een makelaar, een aannemer, een deskundige op het gebied van restauratie van monumentale gebouwen, en een deskundige op het gebied van bestemmingsplannen en vergunningen etc.

Het is niet de bedoeling dat de bouwcommissie concreet plannen uitwerkt voor de plaatselijke gemeenten, maar zich met name toelegt op het meedenken en adviseren van de gemeenten. Vanzelf kunnen concrete problemen of situaties wel aan de commissie voorgelegd worden! 

Als eerste heeft de bouwcommissie gemeend een brochure te moeten gaan opstellen over hoe een bouwproces,  van voorbereiding  tot de oplevering, ongeveer plaatsvindt.  Het is geen stappenplan, maar een globale omschrijving van waar aan gedacht moet worden en wat men tegen kan komen. Mochten er dan toch nog vragen overblijven dan kan men daarmee terecht bij de bouwcommissie van de Hersteld Hervormde Kerk. Voor belangstellenden werd de brochure ‘BOUWEN en UITBREIDEN van KERKELIJKE GEBOUWEN’ aan het einde van de workshop beschikbaar gesteld.

Vervolgens liet dhr. Huls weten dat de bouwcommissie bezig is met het opstellen van richtlijnen voor het onderhoud van en aan gebouwen.  Daarbij zal niet alleen gewezen worden hoe mogelijke problemen zijn te voorkomen, maar er zullen ook aanwijzingen gegeven worden ingeval er sprake is van een monumentaal pand, waarbij ondermeer externe instanties betrokken dienen te worden.  Verder werd meegedeeld dat er inmiddels een commissie is die zich bezig houdt met de veiligheid van gebouwen.

Hoewel wij van de gunst van de Heere afhankelijk zijn, geldt ook voor de (ver)bouw van een kerk hetgeen wij lezen in Lucas 14:28 ‘Want wie van u, willende een toren bouwen, zit niet eerst neder, en overrekent de kosten, of hij ook heeft, hetgeen tot volmaking nodig is?’ Het is dan ook van groot belang te weten hoeveel geld er beschikbaar is en hoeveel er valt te lenen. Echter, dit is een vraag die de bouwcommissie niet kan beantwoorden. 
Wel is het zo dat aan de hand van het programma van eisen er door een bouwkostendeskundige een redelijke indicatie valt te maken van de kosten.

Bij de grondaankoop is het van belang te weten of er een bestemmingsplanwijziging nodig is. Dit vergt vaak veel tijd en geld. Hierbij dient ook rekening gehouden te worden met het vereiste aantal parkeerplaatsen.
Naast de bouw- en de grondkosten zullen er nog een heleboel indirecte kosten gemaakt moeten worden zoals bijvoorbeeld:  architect, diverse vergunningen etc. Wanneer dat allemaal inzichtelijk is kan de rekensom gemaakt worden, en als het opgebracht kan worden kan de architect ingeschakeld worden voor een plan. Na voltooiing hiervan kan de bouwvergunning  aangevraagd worden. Na vergunningverlening kan in principe de aannemer gaan bouwen, al dan niet met behulp van vrijwilligers.  

Het tweede deel van de workshop werd gepresenteerd door dhr. D. de Blois, lid van de commissie toezicht en financiën, en tevens directeur ING Business Banking Rayon Dordrecht.  Deze presentatie ging over de financiering van een kerkgebouw. Ook bij dit onderwerp is het voorwerk van groot belang. Een belangrijke vraag daarbij is of er voldoende draagvlak bestaat binnen de gemeente om over te gaan tot de koop of de bouw van een kerkgebouw. 
Wanneer er voldoende draagvlak is, dan is het van belang om de bank tijdig te betrekken bij het financieringsplan. In eerste instantie is dat vaak de lokale bank waar de gemeente bekend is.

Noodzakelijke informatie:
Als het gaat om financiering dan is er veel informatie gewenst, zoals:
- Investeringsplan
- Koop-/ aannemingsovereenkomst.
- Vergunningen (bestemming/bouw)
- Notulen vergadering kerkvoogdij t.a.v. genomen besluiten.
- Ontwikkeling aantal leden
- Schriftelijk advies commissie toezicht & financiën
- Liquiditeitsbegroting
- Jaarcijfers laatste drie boekjaren en de meerjarenbegroting
- Taxatie
- Verzekering

Investeringsplan/ benodigde financiering:
Bij het investeringsplan gaat het er om dat de bedragen van ondermeer de volgende onderdelen goed in beeld worden gebracht.
- Aankoop grond / stichtingskosten kerk / pastorie etc.
- BTW
- Kosten koper
- Inrichting
- Onvoorzien
- Eigen middelen (bouwfonds)
- Leningen / giften gemeenteleden
- Zelfwerkzaamheden gemeente
- Exploitatieoverschot lopend boekjaar

Bank:
Belangrijk is om naar een bank te gaan waar reeds ervaringen mee zijn opgedaan en die bekend is met  financieringen aan kerkelijke gemeenten.  Het is aan te bevelen om uiteindelijk meerdere banken te gaan benaderen voor de financiering en dat ook te communiceren. Hierdoor kan een goede vergelijking worden gemaakt en worden de banken daarmee scherp gehouden. 

Contact met bank / verstrekkingnormen:
Bij het contact met de bank dient ondermeer over de volgende punten nagedacht te worden:
- Identificatie / vertegenwoordigingsbevoegdheid
- Debiteur: Kerkvoogdij
- Verstrekkingsnorm: indicatie 50 % investering
-  Looptijd: 20-25 jaar, na 10 jaar herzieningsmoment aflossing
- Aflossingsvrij gedeelte

Financieringsvormen:
Er zijn in grote lijnen 3 vormen, namelijk:
- Rentevastlening (3-5-10 jaar vaste rente); evt. 5%-10% boetevrije aflossing per jaar afspreken.
- Variabele/flexleningen, bijv. gekoppeld aan 3 maands Euribor (altijd aflosbaar zonder boete)
- Rekening Courant Krediet (Basisrente of Eurobor); kredietprovisie. Hierbij dient rekening gehouden te worden met:
- Afsluitprovisie (is onderhandelbaar)
- Offerte, met eventuele voorbehouden
- (Un-) committed termsheet (is geen offerte, doch een voorlopige indicatie)

Zekerheden:
De continuïteit is het belangrijkste voor de bank dat aantoonbaar moet worden gemaakt en wordt ondersteund door:
- 1e hypotheek op perceel grond /kerkgebouw en/of pastorie (notariële hypotheekakte)
- Verpanding inventaris
- Bank wenst veelal huisbankierschap

Beoordeling bank: De bank kijkt ondermeer naar:
Cijfers -/- 3  +/+3 jaren
- Eigen inbreng/schriftelijke toezeggingen schenkingen/leningen
- Betalingscapaciteit:
1. Baten: richtlijn is € 750 - € 1000 per pastorale eenheid
2. Rentelasten/aflossingen
3. Onderhoud
4. Verzekering/vaste lasten

Door dhr. De Blois werd ook nog gewezen op het feit dat college van kerkvoogden verplicht zijn om voorafgaand aan de realisatie van bouwplannen een advies hierover te verkrijgen van de commissie toezicht en financiën. 

Na beantwoording van enkele vragen werd de workshop Bouwcommissie afgesloten en mochten we vernemen dat de aanwezigen het zeer nuttig hebben gevonden.
De brochure ‘BOUWEN en UITBREIDEN van KERKELIJKE GEBOUWEN’ en de hand-out van de presentatie van dhr. De Blois zijn op te vragen bij het kerkelijk bureau.

  • © hersteld hervormde kerk 2017

Ontwerp en realisatie:

Heeft u vragen over het geloof?

Open Sluit