• " Doch mijn God zal naar
    Zijn rijkdom vervullen
    al uw nooddruft, in heerlijkheid,
    door Christus Jezus.
    "
    Filippenzen 4 : 19
  • " Jezus Christus is gisteren en heden
    Dezelfde en in der eeuwigheid.
    "
    Hebreeën 13 : 8
  • " Volgt Mij na, en Ik zal u
    vissers der mensen maken.

    "
    Mattheüs 4 : 19

Een kerkdienst in Malawi, anders?

20 juli 2017

Sommige mensen vragen ernaar. Hoe gaat het er aan toe in en rondom een kerkdienst in Malawi? Is dat anders? Natuurlijk zijn er dingen anders.

De kerk
Neem het kerkgebouw. Het is bijna altijd een erg eenvoudig gebouw. Soms zelfs niet meer dan een afdak van gras op een paar boomstammetjes. Andere keren een gebouw opgetrokken uit ‘stenen’ die gevormd zijn uit klei en alleen gehard zijn door de zon. Andere zijn opgetrokken met gebakken steen. Bij sommige zijn de stenen opgemetseld met klei,  bij anderen met cement. De meeste kerken hebben inmiddels een dak met golfplaten. De raamopeningen zijn doorgaans klein. Om in de warmste periode de temperatuur in de kerk ‘draaglijk’ te houden. Het is als gevolg daarvan in de kerk meestal schemerachtig.

Het interieur en de inrichting
Het interieur  verschilt danig van dat waaraan we in Nederland gewend zijn. Meestal is er geen kansel, zelfs geen lezenaar waarop een Bijbel liggen kan voor de voorganger. En, omdat de eerste aanzet voor het zendingswerk hier gegeven is vanuit Schotland, is er zelfs geen gedachte aan een orgel in de kerk. Alle zingen wordt a capella gedaan.
Wat ook eerst even wat onwennig is: mannen zitten gescheiden van vrouwen in de kerk (dat was vroeger in Nederland trouwens ook zo). En: vrouwen zitten meestal op een rieten mat, of op een stuk stevig plastic zeil. De mannen op een steen, of op houten krukjes of bankjes zonder leuning.

Geen luxe dus in de kerk…Of het moet zijn voor de gasten die men ontvangt. Daarvoor worden stoelen van gemeenteleden naar de kerk gedragen. De gasten worden uitgenodigd om op een stoel plaats te nemen. Dat voelt nog het meest ongemakkelijk. Maar het is de manier waarop men zijn gastvrijheid uit.

De kerkdienst, wat gaat er aan vooraf
Voorafgaand aan de dienst wordt de ‘klok’ geluid. Doorgaans wel een beetje later dan het officiële aanvangstijdstip (10.00 uur) zou vereisen.
In de consistoriekamer komen de predikant en zijn kerkenraad samen om de mededelingen door te nemen en om de taken te verdelen. Het is gebruikelijk hier, dat iemand van de kerkenraad de verschillende onderdelen van de kerkdienst aankondigt en de mededelingen doet. Dat een ander de Wet des HEEREN leest en de Twaalf Artikelen des geloofs en de Schriftlezing(en) verzorgt. Meestal is er ook een voorzanger. Na het consistoriegebed begint de kerkdienst.

In Malawi wordt onderwijs gegeven uit de Shorter Catechismus van Westminster. Deze Catechismus vertoont veel parallellen met onze Heidelbergse Catechismus,  al is ze wat korter, wat haar naam al verraadt. Dat onderwijs uit de Catechismus vindt plaats aan het begin van de kerkdienst.

Daarna worden de mededelingen gedaan. En vervolgens volgt de eigenlijke kerkdienst waarin het Woord van God wordt bediend. Maar.. dan zijn we al een uur onderweg…
Een kerkdienst duurt in Malawi gewoonlijk twee en een half uur of.. nog wat langer.
Sinds een paar jaar is er een complete psalmbundel in het Chichewa beschikbaar. De psalmen worden in de kerkdienst gezongen op een heel eenvoudige melodie. De mensen hier zouden met de melodieën vanuit Europa denkelijk niet uit de voeten kunnen.
Veel wordt gezongen uit Psalm 1, Psalm 6, Psalm 32. Maar ook uit Psalm 45 en Psalm  118, Psalm 133 en 134. Ofwel: Wet, verootmoediging en schuldbelijdenis, bede om vergeving, verheerlijking van Christus, de hulp en sterkte van de HEERE, de liefde onder elkaar als een gave van God, de zegen des HEEREN. Al met al een evenwichtige keuze van een eerste reeks psalmen waar men mee vertrouwd gemaakt is.

Wat hetzelfde is
Eigenlijk is het voor een flink deel al gezegd: een kerkdienst kent votum en groet, kent de basis elementen van Wet, Schriftlezing, geloofsbelijdenis, gebed en voorbede, collecte, het zingen van psalmen en aan het eind het uitspreken van de zegen des HEEREN. De volgorde is even wat anders dan we in Nederland gewend zijn. Het feit dat er twee kerkdiensten in één gehouden worden, leerdienst en Woordverkondiging is anders. Maar het is uiteindelijk hetzelfde Woord en hetzelfde onderwijs.
Mensen hebben ook hier twee dingen nodig: de kerkdiensten zijn er ook hier op gericht om mensen aan te reiken vanuit Gods heilig en onfeilbaar Woord, hoe wij de drieënige God hebben te verheerlijken en hoe wij zalig kunnen worden. Ook hier zijn mensen van nature dood in zonden en misdaden. Ook hier hebben mensen van nature geen honger naar het Woord van God. Ook hier is daarom wedergeboorte nodig, geloof en bekering, gewerkt door Woord en Geest.
Bidt u en jij mee, dat de Heilige Geest zowel in het preken als in het horen werkzaam zal zijn? Tot eer van God en tot zaligheid van zondaren?

Ds. Van der Bas

  • © hersteld hervormde kerk 2017

Ontwerp en realisatie: